त्राटक एकाग्रता शक्ति बढाउन - Naya Patrika
© 2017 Naya Prakasan Pvt. Ltd.

  बनेपा–७ स्थित बसपार्कमा गौतम भोजनालय नामको होटल सञ्चालन गर्दै आएका दाहाल परिवारको सहस्यमय मृत्यु भएपछि उन्पन्न विवाद समाधान भएको छ । बनेपा नगरपालिका–२ का वडा अध्यक्ष हरिशरण घिमिरेसहित दुई…
पूरा पढ्नुहोस् »

अस्वस्थ भई अस्पताल भर्ना भएका बुवा पूर्वराजा ज्ञानेन्द्र शाह निवास फर्किने क्रममा उनलाई लिन पूर्वयुवराज पारस नर्भिक इन्टरनेशनल हस्पिटल पुगेका थिए । सार्वजनिक जीवनमा त्यति नदेखिने पारस लामो कपालमा देखा…
पूरा पढ्नुहोस् »

अभिनेत्री सन्नी लियोन आमा बनेकी छिन् । सन्नी र डेनियल वेबरको जीवनमा एक बच्चीको आगमन भएको हो । केही दिनअघि मात्रै सन्नीले आमा बन्ने इच्छा सार्वजनिक गरेकी थिइन् । उनमा…
पूरा पढ्नुहोस् »

पछिल्लो समय काठमाडौंलगायत विभिन्न सहर धुलाम्मे छन् । पुराना सवारीसाधनले पनि वायु प्रदूषण गरिरहेका छन् । धुलोबाट नाक, छालामा एलर्जी हुने, रुघा लाग्ने, फोक्सोसम्बन्धी विभिन्न समस्या हुने गर्छन् । धुलोबाट…
पूरा पढ्नुहोस् »

दुई महिना यता लमजुङमा लोडसेडिङ बढ्न थालेको छ । जिल्लामा निर्माण सम्पन्न जलविद्युत आयोजनाहरुबाट बढी विद्युत उत्पादन हुँदा लोडसेडिङ बढेको हो । बढी उत्पादन भएकै कारण लमजुङका जनताले अघोषित लोडसेडिङको…
पूरा पढ्नुहोस् »

सीमा विवाद सावधानीपूर्वक अवलोकन गरिरहेको अमेरिकी विदेश मन्त्रालयका प्रवक्ताको भनाइ अमेरिकाले चीन र भारतबीचको सीमा विवादप्रति गहिरो चासो देखाएको छ । चीन, भारत र भुटानको सीमामा रहेको दोकलामबारे नयाँदिल्ली र…
पूरा पढ्नुहोस् »

चार वर्षको सम्झौता बाँकी रहेकाले ब्राजिलियन स्ट्राइकर नेमार बिक्रीमा नराखेको बार्सिलोनाका अध्यक्ष जोसेपले स्पष्ट पारे पेरिस सेन्ट जर्मन (पिएसजी)को कीर्तिमानी प्रस्ताव नकार्दै बार्सिलोनाले ब्राजिलियन स्ट्राइकर नेमारलाई प्रशिक्षणमा समावेश गरेको छ…
पूरा पढ्नुहोस् »

जीवनका आखिरी दशक (सन् १८७३–१८८३)मा कार्ल माक्र्स आर्थिक दृष्टिले निश्चिन्त भएका थिए । लन्डन प्रवासका प्रारम्भिक वर्षका दारुण दारिद्रय रहेको थिएन । पिताको देहान्तपछि फ्रेडरिक एंगेल्स फुक्का भएर माक्र्स र…
पूरा पढ्नुहोस् »

नेपाल कम्युनिस्ट पार्टी (नेकपा)का संस्थापक महासचिव हुन्, पुष्पलाल श्रेष्ठ । उनको निधन भएको ३९ वर्ष पूरा भइसकेको छ । अन्तर्राष्ट्रिय कम्युनिस्ट घोषणापत्रलाई नेपाली भाषामा अनुवाद गर्दै पार्टी सञ्चालनसम्बन्धी नीति र…
पूरा पढ्नुहोस् »

५५ वर्ष पहिले सीमायुद्ध लडेका हाम्रा दुई छिमेकी देश चीन र भारत फेरि एकपटक आमने–सामने उभिएका छन् । भारत, भुटान र चीनको सीमानजिक चीन र भुटानबीच रहेको विवादित भूमिमा चिनियाँ…
पूरा पढ्नुहोस् »

नयाँ पत्रिकाको न्युजरुममा अहिले सामाजिक अभियन्ता महावीर पुन उपस्थित छन् । उनीसँग उनको अभियान र नेपालमा प्रविधिको विकासका विषयमा अन्तरक्रिया भइरहेको छ । महावीर पुनसँगको अविस्मरणीय अन्तरक्रिया प्रत्यक्ष हेर्नका लागि…
पूरा पढ्नुहोस् »

नयाँ पत्रिका   |   चैत ०७, २०७३
योगी पूर्ण श्रेष्ठ
महामृत्युञ्जय योग केन्द्र
गौशाला, पिंगलास्थान

मानव शरीरमा प्राणको जति महत्व छ, त्यति नै योगमा त्राटकको छ । सम्पूर्ण योग नै मनका माध्यमबाट गरिन्छ । सोही मनलाई नियन्त्रण गर्ने योगको विधि हो, त्राटक । यसले सम्पूर्ण मन मस्तिष्कलाई पूर्ण सञ्चालित गराई विलक्षण, मेधावी, प्रतिभाशाली साथै शक्तिशाली बनाउँछ । आधुुनिक विज्ञानमा मनोरोग र रोगीको प्रत्यक्ष रूपमा अनुसन्धान, अन्वेषण गरिएको पाइन्छ । योगको मनोविज्ञानमा सफल, स्वस्थ, उच्च, उत्कृष्ट मस्तिष्कको सूक्ष्म अनुसन्धान गरिन्छ । अझ भनौँ भने त्राटकद्वारा मनको सशक्तीकरण तथा यौगिक सिद्धि प्राप्ति हुन्छ । साथै, कतिपय अविकसित मस्तिष्कको केन्द्रलाई जगाएर मनलाई शक्तिशाली बनाउने काम पनि गर्छ । कुनै पनि पेसाकर्मीलाई यसले सफलताको उच्च स्तरसम्म पु¥याउँछ । एकाग्रता नै त्राटकको सबैभन्दा उच्च तागत र शक्ति हो ।

मानव शरीरमा प्राणको जति महत्व छ, त्यति नै योगमा त्राटकको छ । सम्पूर्ण योग नै मनका माध्यमबाट गरिन्छ । सोही मनलाई नियन्त्रण गर्ने योगको विधि हो, त्राटक । यसले सम्पूर्ण मन मस्तिष्कलाई पूर्ण सञ्चालित गराई विलक्षण, मेधावी, प्रतिभाशाली साथै शक्तिशाली बनाउँछ । आधुुनिक विज्ञानमा मनोरोग र रोगीको प्रत्यक्ष रूपमा अनुसन्धान, अन्वेषण गरिएको पाइन्छ । योगको मनोविज्ञानमा सफल, स्वस्थ, उच्च, उत्कृष्ट मस्तिष्कको सूक्ष्म अनुसन्धान गरिन्छ । अझ भनौँ भने त्राटकद्वारा मनको सशक्तीकरण तथा यौगिक सिद्धि प्राप्ति हुन्छ । साथै, कतिपय अविकसित मस्तिष्कको केन्द्रलाई जगाएर मनलाई शक्तिशाली बनाउने काम पनि गर्छ । कुनै पनि पेसाकर्मीलाई यसले सफलताको उच्च स्तरसम्म पुर्या‍उँछ । एकाग्रता नै त्राटकको सबैभन्दा उच्च तागत र शक्ति हो ।

यसको विधि
कुनै पनि सजिलो आसनमा डेढदेखि तीन फिटसम्मको दूरीमा बिन्दु वा कुनै पनि चक्र राख्ने । या दियो बत्ती बालेर त्यसमा एकटक लगाएर आँखा नझिम्क्याई हेरिराख्ने गरिन्छ । प्रारम्भमा एक–दुई मिनेटसम्म मात्र अभ्यास गर्दै बिस्तारैै समय बढाउँदै लैजान सकिन्छ । अन्तमा आँखा बन्द गरी भ्रुमध्य (दुइटा आँखीभौँको बीचको भाग)मा अन्तर त्राटक गरी विसर्जन गर्ने । ज्योति त्राटक गरेको खण्डमा आँखामा पानी छ्याप्ने वा पानीपट्टी लगाउँदा राम्रो हुन्छ ।

यसबाट लाभ
त्राटकको अभ्यासबाट हुने सबैभन्दा ठूलो लाभ त एकाग्रता नै हो । साथै, तीक्ष्ण बुद्धि, धैर्य, स्वसम्मोहन (आफैँले आफैँलाई अर्थात् विक्षिप्त मन, रुग्ण मन, कमजोर मनलाई आफैँले शक्ति प्रक्षेपण) गरी परिवर्र्तन र सुधार गरी रोगमुक्त बनाउँछ । आँखाको कतिपय दुर्बलता या रोगलाई पनि सुधार गर्न सकिन्छ । शाम्वभी (आँखाको गेडीलाई केही समय माथि पार्ने विधि) त्राटक विधि पनि नियमित गरेमा आँखाको बनावटलाई ठूलो तथा अति सुन्दर बनाउन सकिन्छ । बेलुका खाना खाइसकेपछि सुत्ने वेलामा केही समय बिन्दु त्राटक गरेमा अनिद्राको समस्या साथै सुन्दर स्वप्न र मिठो निद्रा लगाउन सकिन्छ । त्राटक गर्नेमा लगनशीलता, स्वावलम्बी, प्रतिभाशाली, प्रज्ञावान्, अविचलित, कार्यदक्षता अनि अद्भूत गतिशीलता प्राप्त हुन्छ । साथै, यो क्रिया गर्नेले जीवनमा सफलताको स्वाद चाख्न पाउँछन् । किशोरावस्थाका बालबालिकाले यसको अभ्यास गर्दा उनीहरूले सम्पूर्ण ध्यान पढाइतिर मात्र लगाई प्रतिभावान् बन्न सकिन्छ ।