फिस्टेल एयर हेलिकोप्टर दुर्घटना जाँच प्रतिवेदन, एटिसी र पाइलटको कमजोरीले दुर्घटना - Naya Patrika
© 2017 Naya Prakasan Pvt. Ltd.

स्थानीय तह निर्वाचनको पूर्वसन्ध्यामा सरकारले सीमावर्ती क्षेत्रमा सुरक्षा व्यवस्था कडा पारेको छ । निर्वाचन सुरक्षालाई ध्यानमा राखेर भारतसँग जोडिएका सबै सीमा नाका सोमबार बिहानैदेखि बन्द गरिएका छन् । भारतसँग जोडिएका…
पूरा पढ्नुहोस् »

नेपालको विश्वकर्मा समुदायका युवतीहरूको क्षमता र प्रतिभा राष्ट्रिय तथा अन्तर्राष्ट्रिय स्तरमा उजागर गर्ने उद्देश्यले मिस विश्वकर्मा इन्टरनेसनल आयोजना हुने भएको छ । एक वर्षअघि मिस विश्वकर्मा पूर्वाञ्चल आयोजना गरिसकेको मोनाली…
पूरा पढ्नुहोस् »

शरीरको आन्तरिक तथा बाहिरी स्वास्थ्य कायम राख्न योगको भूमिका महत्वपूर्ण हुन्छ । यही कारण पछिल्लो समय सहरीकरण र सेवासुविधाले अल्छी भएका मानिसहरूको योगप्रतिको आकर्षण बढ्दो छ । विभिन्न सेवासुविधाले धेरै…
पूरा पढ्नुहोस् »

संशोधित मापदण्ड कार्यान्वयनमा ल्याएपछि ६ मुलुकमा श्रम सहचारी नियुक्तिको तयारी स्थानीय तह निर्वाचनका कारण स्थगित भएको श्रम सहचारी नियुक्ति प्रक्रिया दोस्रो चरणको निर्वाचनलगत्तै सुरु हुने भएको छ । श्रम तथा…
पूरा पढ्नुहोस् »

भारतको राजधानी नयाँदिल्ली नजिकैको एउटा गाँउलाई अमेरिकी राष्ट्रपति डोनाल्ड ट्रम्पको नाम राखिएको छ । उत्तरी हरियाणा प्रदेशको मेवात जिल्लाको मारोरा गाउँलाई ‘ट्रम्प गाउँ’ नामाकरण गरिएको हो । भारतीय प्रधानमन्त्री नरेन्द्र…
पूरा पढ्नुहोस् »

 भारोत्तोलनका प्रमुख प्रशिक्षक ओलम्पियन सुनीललाल जोशीको ५३ वर्षको उमेरमा निधन भएको छ । जोशीको बाँसबारीस्थित गंगालाल राष्ट्रिय हृदयरोग केन्द्रमा आइतबार निधन भएको हो । सन् १९९६ मा अमेरिकाको अटलान्टामा भएको…
पूरा पढ्नुहोस् »

अरूको बुई चढेर सगरमाथा पुग्ने रहर विकास भनेको आर्थिक विकासलाई मात्रै लिने हो भने यो जनताको समृद्धि वा उकासिएको जीवनस्तर हो । यस्तो समृद्धि ऊ स्वयंले आफ्ना लागि ल्याउने हो…
पूरा पढ्नुहोस् »

राप्रपा नेपाल र राप्रपाबीच एकीकरण भएपछि अध्यक्ष बनेका कमल थापाको कार्यशैलीप्रति असन्तुष्टि जनाउँदै डा. प्रकाशचन्द्र लोहनीले एकीकृत राष्ट्रिय प्रजातन्त्र पार्टी (राष्ट्रवादी) गठन गरी अध्यक्ष बने । झन्डै चार दशक लामो…
पूरा पढ्नुहोस् »

विष्णुबहादुर रावल ९८ वर्षका भए । १४ असारको निर्वाचनमा उनी बझाङको दुर्गाथली गाउँपालिका—३ मा कांग्रेसबाट वडाध्यक्षको निर्वाचनमा उम्मेदवार भएका छन् । यता ९५ वर्षका टेकबहादुर तामाङ ओखलढुंगाको चम्पादेवी गाउ“पालिका सदस्यका…
पूरा पढ्नुहोस् »

दललाई दिइएको निर्वाचन चिन्ह लिएर चिर्वाचनमा सहभागी हुन पाउने पाउनुपर्ने माग राख्दै नयाँ शक्ति पार्टी, नेपाल सहितका व्यवस्थापिका संसद बाहिर रहेका ६६ दलले दलहरुले आइतबार निर्वाचन आयोगमा धर्ना दिएका छन्…
पूरा पढ्नुहोस् »

नयाँ पत्रिका   |   माघ ०३, २०७३
fistel
फाइल तस्बीर

अच्युत पुरी
काठमाडौं, ३ माघ ।
२४ साउनमा गोरखाको सिर्दिवास गाविस फिलिमबाट त्रिभुवन अन्तर्राष्ट्रिय विमानस्थलतर्फ आइरहेको फिस्टेल एयरको हेलिकोप्टर नुवाकोटको ककनीआसपास आएपछि पाइलटले विमानस्थलको एअर ट्राफिक कन्ट्रोल टावरसँग सम्पर्क गरे । तर, त्रिभुवन अन्तर्राष्ट्रिय विमानस्थलमा अन्तर्राष्ट्रिय जहाजहरूको यति धेरै चाप आयो कि कन्ट्रोल टावरमा उपलब्ध जनशक्तिले हेलिकोप्टरका पाइलटको सन्देश रिसिभ नै गर्न सकेनन् । ठूला जहाजको चाप भएका वेला हेलिकोप्टरपट्टि उनीहरूको ध्यान कम जाने गर्छ । त्यसपछि ककनीआसपासबाट काठमाडौं छिर्ने प्रयास गरेको हेलिकोप्टरलाई कुन हेलिल्यान्डबाट काठमाडौं छिर्ने भन्ने अलमल भयो । त्यसपछि पाइलटले मैजु पासबाट काठमाडौं छिराउने प्रयासमा हेलिकोप्टर बायाँ मोडेर करिब १५ सेकेन्ड अगाडि बढाएर पुनः ककनीतर्फ नै हेलिकोप्टर फर्काए । त्यसपछि कुइरोमा रुमल्लिएको हेलिकोप्टर नुवाकोटको बेतिनी डाँडास्थित चुच्चेभीरमा ठोक्किएर दुर्घटनाग्रस्त भयो । दुर्घटनामा पाइलट रञ्जन लिम्बू र एक नाबालकसहित ७ जनाले ज्यान गुमाए ।

फिस्टेल हेलिकोप्टर दुर्घटना जाँच आयोगले आइतबार सार्वजनिक गरेको प्रारम्भिक प्रतिवेदनको निष्कर्ष यो हो । आयोजकका अनुसार विमानस्थलस्थित एटिसी टावरले अधिक चापमा काम गर्नुपर्ने बाध्यताको सिकार यो हेलिकोप्टर बनेको छ । ‘हेलिकोप्टर पाइलटको कमान्डमा हुने भएकाले दुर्घटनामा उनको प्रत्यक्ष हात देखिन्छ,’ दुर्घटना जाँच आयोगका सदस्य वरिष्ठ पाइलट सुवास थापाले भने, ‘तर, एटिसी टावरसँग पाइलटको कुराकानी हुन पाएको भए सायद परिस्थिति अर्कै हुने थियो ।’

दुर्घटनाको मुख्य कारण के थियो ?
जाँच आयोगका सदस्यसचिव तथा संस्कृति, पर्यटन तथा नागरिक उड्डयन मन्त्रालयका सहसचिव सुरेश आचार्यका अनुसार कुहिरोमा छिरेपछि हेलिकोप्टरको कमान्ड सम्हालेका पाइलटले विशिष्ट परिस्थितिमा देखाउनुपर्ने कौशल प्रदर्शन गर्न सकेनन् । उनी कुहिरोमा पसेपछि रुमल्लिए, त्यसआसपासको भौगोलिक अवस्थितिप्रति साक्षात्कार हुन नसकेका उनले हेलिकोप्टरलाई ‘क्लाइम्मिङ एटिच्युड’ (उचाइ लिइरहेको)मा उडाइरहेका थिए । सोही क्रममा हेलिकोप्टरको मुख्य पंखाले चुच्चेभीरको चट्टानमा छोयो र दुर्घटना भयो ।

हतारमा थिए पाइलट
पाइलट लिम्बूले सोही दिन रसुवामा उडान गरी काठमाडौं आएपछि अर्को उडान गोरखामा गरेका थिए । २२८६.२६ घन्टा उडान गरिसकेका पाइलट अनुभवी थिए । तर, त्यस दिन उनले गोरखाबाट निकै हतारमा हेलिकोप्टर उडाएको प्रत्यक्षदर्शीलाई उद्धृत गर्दै जाँच आयोगले जानकारी दिएको छ । गोर्खाबाट उडेदेखि नै हेलिकोप्टरलाई अनावश्यक रूपमा कुनै वेला निकै तल्लो उचाइ र कुनै वेला ज्यादै माथिल्लो उचाइबाट उडाएको आयोगले उल्लेख गरेको छ ।

हेलिकोप्टरमा खराबी थिएन
दुर्घटना जाँच आयोगका सदस्य तथा इन्जिनियर विष्णु बस्न्यातका अनुसार प्राविधिक रूपमा हेलिकोप्टरमा कुनै खराबी थिएन । त्यस दिन काठमाडौं र गोर्खाको मौसमी अवस्था पनि राम्रो थियो ।

यस्ता छन् सरोकारवालाका कमजोरी
जाँचका क्रममा फिस्टेल एयरले पनि हवाई सुरक्षा कायम गर्ने सन्दर्भमा लापरबाही गरेको देखिएको छ । जाँच आयोगका अध्यक्ष हरिभक्त श्रेष्ठका अनुसार फिस्टेलले नेपाल नागरिक उड्डयन प्राधिकरणका मापदण्ड औपचारिकताका लागि मात्र पूरा गरेको तर वास्तविक क्षमता अभिवृद्धिमा काम गर्न सकेको छैन । फिस्टेलका हेलिकोप्टर निरन्तर दुर्घटना हुँदा पनि त्यसको न्यूनीकरणमा ध्यान दिन नसक्नु कम्पनीको लापरबाहीका रूपमा हेरिएको छ । प्राधिकरणले त्रिभुवन विमानस्थलको क्षमता निक्र्योल गर्न नसक्दा धान्न नसक्ने गरी एयर ट्राफिक बढेको उनले उल्लेख गरे । मौसमी उपकरणको अभाव, टावरमा हेलिकोप्टरका पाइलटले बोल्नै नपाउने अवस्था, हेलिकोप्टर रुटको अभाव, राडारहरू नहुँदा नियमित सूचना आदान–प्रदान गर्न नसक्दा पनि यस्ता दुर्घटना हुने जाँच आयोगले उल्लेख गरेको छ ।